स्पेनको राजपरिवार र नेपाल: इतिहास, किंवदन्ती र नयाँ पुस्ताको नेतृत्व

स्पेनको राजपरिवारसँग नेपालको सम्बन्धबारे समयसमयमा एउटा रोचक कथा सुनिने गर्छ। उक्त कथाअनुसार, स्पेनमा राजनीतिक अस्थिरताको समयमा तत्कालीन युवराज (पछि राजा बनेका) जुआन कार्लोस र उनकी पत्नी सोफिया केही समय नेपालमा बसेका थिए र गोदावरीस्थित एक बोर्डिङ विद्यालयसँग पनि उनीहरूको सम्बन्ध रहेको दाबी गरिन्छ। यो कथा नेपाली समाजमा निकै चर्चित भए पनि यसको पुष्टि गर्ने भरपर्दो ऐतिहासिक अभिलेख भने सार्वजनिक रूपमा उपलब्ध छैन।

यद्यपि, नेपाल र स्पेनबीचको राजकीय सम्बन्ध भने पुरानो र सौहार्दपूर्ण रहँदै आएको छ। तत्कालीन स्पेनी राजा जुआन कार्लोस प्रथमले नेपालका राजा वीरेन्द्र वीरविक्रम शाहको निमन्त्रणामा सन् १९८० (वि.सं. २०३७) तिर नेपाल भ्रमण गरेका थिए। उक्त राजकीय भ्रमणको व्यवस्थापन तथा सहजीकरणमा तत्कालीन शिक्षा तथा खेलकुद मन्त्री केशर बहादुर बिष्टको महत्वपूर्ण भूमिका रहेको उल्लेख पाइन्छ।

अहिले स्पेनको सिंहासनमा राजा फेलिपे छैटौं (King Felipe VI) छन्। उनकी जेठी छोरी प्रिन्सेस लियोनोर अफ अस्तुरियास (Princess Leonor of Asturias) भविष्यकी स्पेनी महारानीका रूपमा तयार भइरहेकी छन्। ३१ अक्टोबर २०२३ मा १८ वर्ष पुगेपछि उनले स्पेनको संविधानप्रति निष्ठाको शपथ लिँदै औपचारिक रूपमा उत्तराधिकारीको जिम्मेवारी ग्रहण गरिन्।

राजकुमारी लियोनोरले स्पेनी, कातालान, अङ्ग्रेजी, फ्रेन्चलगायत विभिन्न भाषाको अध्ययन गरेकी छन्। उनले सैनिक तालिमसमेत पूरा गरिरहेकी छन्, जसले भविष्यको राष्ट्रप्रमुखका रूपमा उनको तयारीलाई अझ मजबुत बनाएको छ।

खेलकुदसँग जोडिएको एउटा रोचक संयोग पनि छ। लियोनोर राजकुमारी रहेकै अवधिमा स्पेनले सन् २०१० को फिफा पुरुष विश्वकप र सन् २०२३ को फिफा महिला विश्वकप जितेको थियो। यही कारणले स्पेनी सञ्चारमाध्यम र सामाजिक सञ्जालमा उनलाई कहिलेकाहीँ “भाग्यमानी राजकुमारी” भनेर पनि उल्लेख गर्ने गरिएको छ।

नेपाल र स्पेनबीचको ऐतिहासिक मित्रता, राजकीय सम्बन्ध र नयाँ पुस्ताको नेतृत्वसँग जोडिएका यस्ता प्रसंगहरूले दुई देशबीचको सम्बन्धलाई अझ रोचक बनाएका छन्। तर जुआन कार्लोस दम्पती नेपालमा गोदावरीमा लुकेर बसेर अध्यापन गरेको दाबीलाई भने ऐतिहासिक तथ्यका रूपमा प्रस्तुत गर्नु अघि थप प्रमाण आवश्यक रहेको इतिहासविद्हरूको धारणा छ।