नेपालको राजनीतिमा पछिल्लो समय आफूलाई “वैकल्पिक शक्ति” का रूपमा प्रस्तुत गर्ने प्रवृत्ति तीव्र बनेको छ। जनतामा परम्परागत दलहरूप्रति असन्तुष्टि बढिरहेका बेला नयाँ अनुहार र नयाँ नाराको आकर्षण स्वाभाविक हो। तर केवल लोकप्रियता, सामाजिक सञ्जालको चर्चा र भीडको समर्थनले मात्र कुनै राजनीतिक शक्तिलाई वैकल्पिक बनाउन सक्दैन।

जनमत पार्टीका अध्यक्ष सीके राउत ले व्यक्त गरेको चिन्ता यही सन्दर्भमा महत्त्वपूर्ण देखिन्छ। उनका अनुसार वैकल्पिक भनिएका कतिपय शक्तिहरू विचार, सिद्धान्त र नीतिभन्दा पनि व्यक्तिपूजा, सनसनी र विध्वंसात्मक शैलीतर्फ आकर्षित भइरहेका छन्। लोकतन्त्रको सार संवाद, तर्क र संस्थागत प्रक्रियामा निहित हुन्छ। तर जब बहसको ठाउँमा गालीगलौज, नीतिको ठाउँमा प्रचार र विचारको ठाउँमा लोकप्रियताको होड आउँछ, तब लोकतान्त्रिक संस्कृति कमजोर बन्छ।

राजनीतिमा परिवर्तन आवश्यक हुन्छ, तर परिवर्तनको नाममा केवल भत्काउने मानसिकता दीर्घकालीन समाधान हुन सक्दैन। अवैध संरचना हटाउनुपर्ने भए कानुनी प्रक्रिया अपनाउन सकिन्छ, तर राष्ट्रिय सम्पत्तिको विनाशलाई विकासको प्रतीकका रूपमा प्रस्तुत गर्नु उचित हुँदैन। विकास भनेको निर्माण हो, विनाश होइन।

अर्कोतर्फ, नयाँ पुस्ताले पनि केवल आकर्षक भाषण वा सामाजिक सञ्जालको प्रभावका आधारमा नेतृत्व चयन गर्नु पर्याप्त हुँदैन। नेतृत्वको मूल्याङ्कन गर्दा विचार, नीतिगत स्पष्टता, जनतासँगको सम्बन्ध र कार्यक्षमतालाई आधार बनाउन आवश्यक छ।

नेपालको लोकतन्त्र अहिले एउटा महत्वपूर्ण मोडमा छ। पुराना दलहरूले आत्मसमीक्षा गर्नुपर्छ भने नयाँ शक्तिहरूले पनि वैचारिक गहिराइ र जिम्मेवारी प्रदर्शन गर्नुपर्छ। अन्यथा “वैकल्पिक” भन्ने नाम मात्रै रहनेछ, तर त्यसले देशलाई नयाँ दिशा दिन सक्नेछैन।

लोकतन्त्रलाई बलियो बनाउने शक्ति व्यक्तिको लोकप्रियता होइन, विचारको स्पष्टता र जनताप्रतिको उत्तरदायित्व हो।