मधेशको समृद्धिका लागि चुरे क्षेत्रको संरक्षणमा जोड

नेपाल विज्ञान र प्रविधि प्रतिष्ठानको विशेष अनुसन्धान केन्द्रद्वारा आयोजित “चुरे संरक्षण र विकास” विषयक दुई दिवसीय अभिमुखीकरण कार्यक्रममा, विशेषज्ञहरूले मधेशको दैनिक जीवन चुरे क्षेत्रसँग गहिरो रूपमा जोडिएको र यसको संरक्षण एक साझा जिम्मेवारी भएको बताएका छन्।

कार्यक्रमको पहिलो दिन, मधेश प्रदेश नीति र योजना आयोगका उपाध्यक्ष डा. सोहन प्रसाद शाहले मधेशका जनताको जीविकोपार्जन चुरेसँग धेरै तरिकामा जडान रहेको, जस्तै ऊर्जा, खानेपानी, वातावरण र सिँचाइ, र चुरे क्षेत्रको संरक्षण सबैको प्राथमिकता हुनुपर्ने बताउनुभयो।

 चुरे विशेषज्ञ डा. नागेन्द्र प्रसाद यादवले चुरे क्षेत्रको संरक्षणमा रहेका चुनौतीहरू र समस्या समाधानका लागि आवश्यक योजनाबद्ध कार्यक्रमहरूको कार्यान्वयनमा जोड दिएका छन्।

 उनले तीन तहको सरकार र सरोकारवाला पक्षलाई चुरे क्षेत्रसँग सम्बन्धित समस्याहरूको दीर्घकालीन समाधानका लागि कार्यक्रम लागू गर्न आह्वान गरे।

विशेषज्ञहरूले चुरे क्षेत्रलाई प्राकृतिक धरोहरको स्रोत भएको र त्यसका स्रोतहरूको जिम्मेवारीपूर्वक उपयोगका लागि स्पष्ट नीति र यसको कार्यान्वयनको आवश्यकता रहेको औंल्याए।

चुरे र जलवायु परिवर्तनका विशेषज्ञ डा. बिनोद भट्टाले “चुरे संरक्षण: कसको चासो, कसको जिम्मेवारी?” शीर्षकमा सत्र सञ्चालन गर्दै यस विषयमा कार्यपत्र प्रस्तुत गरे।

अर्का विशेषज्ञ नागदेव यादवले चुरे क्षेत्रको संरक्षण र जलवायु परिवर्तनको नकरात्मक प्रभावको न्यूनीकरणका लागि स्थानीय स्तरमा सफल अभ्यासहरूको प्रस्तुति दिएका थिए।

 उनले चुरे पहाडहरूमा नालीहरूको नियन्त्रण, पानी भरिने पोखरीहरूको निर्माण, पहिरो नियन्त्रण र वनरोपण अभ्यासहरूको महत्त्वलाई उजागर गरे।

विशेषज्ञहरूले चुरे संरक्षणका प्रयासहरू लागू गरिएको विज्ञानमा आधारित हुनुपर्नेमा जोड दिएका छन्।