टासी विवाद : मन्त्री बन्ने चर्चासँगै नागरिकता, पहिचान र भू–राजनीति पुनः सतहमा
२०८२ आश्विन २५, शनिबार १९:३३
काठमाडौं असाेज २५, मन्त्री बन्ने चर्चा चलेकी टासी ल्हजोम विवादको केन्द्रमा परेपछि अमेरिकी विश्वविद्यालयले समेत उनीबारेको पेज हटाएको घटना अहिले नयाँ मोडमा पुगेको छ ।
अमेरिकाको कोलम्बिया विश्वविद्यालयले टासीको “तिब्बती उद्यमशीलता र पर्यटन” सम्बन्धी पेज मेटाएको छ, जसमा उनलाई तिब्बती डायस्पोराको प्रतिनिधिका रूपमा प्रस्तुत गरिएको थियो । तर, नेपालमा उनी “नयाँ मन्त्रीका रूपमा” चर्चामा आएपछि उक्त सामग्री हटाइएको हो।
टासीबारे पहिलो आलोचना पूर्वसांसद ज्ञानेन्द्र शाहीले गरेका थिए । उनले टासीलाई स्वतन्त्र तिब्बतकी अभियान्ता र नेपाली नागरिक नभएको आरोप लगाएका छन्। त्यसपछि कर्णालीको जेन–जी समूहले पनि उनको प्रतिनिधित्व अस्वीकार गर्दै, “टासी जेन–जी आन्दोलनको सदस्य नै होइनिन्” भन्ने अभिव्यक्ति दिएको छ।
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार टासी विवादले नेपालमा पहिचान र नागरिकता जस्ता संवेदनशील विषयहरू पुनः सतहमा ल्याएको छ। सीमावर्ती क्षेत्रका व्यक्तिहरूलाई राज्य सत्तामा प्रवेश गर्दा “विदेशी प्रभाव” को आरोप लगाइने प्रवृत्ति अझै विद्यमान छ।
यसबीच, कोलम्बिया विश्वविद्यालयले पेज हटाउनु कूटनीतिक सावधानीको रूपमा हेरिएको छ। नेपाल–चीन सम्बन्ध अत्यन्त संवेदनशील भएकाले, विश्वविद्यालयले विवादमा नपर्ने रणनीति अपनाएको बताइन्छ।
विश्लेषकहरू भन्छन्, “टासीको मुद्दा केवल मन्त्री बन्ने चर्चा होइन, यो नेपालमा राष्ट्रियता, महिला नेतृत्व, सीमावर्ती पहिचान र भू–राजनीतिक प्रभाव को गहिरो सन्देश बोकेको घटना हो।”
स्रोतका अनुसार, टासी अमेरिकी युथ काउन्सिलकी सदस्य तथा निर्वासित तिब्बती धर्मगुरु दलाई लामाको शिक्षालयकी पूर्व विद्यार्थी हुन्। उनको जीवनी र पृष्ठभूमिबारे अहिले सामाजिक सञ्जालमा तीव्र बहस जारी छ।




