जनकपुर फागुन ८,आगामी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधिसभा निर्वाचन नजिकिँदै जाँदा मधेश प्रदेशको धनुषा–३ अहिले राष्ट्रिय राजनीतिको ‘टेस्ट केस’ जस्तै बनेको छ। अंकगणित, प्रभावशाली उम्मेदवार र बदलिँदो राजनीतिक मनोविज्ञानका कारण यो क्षेत्र विशेष चासोको केन्द्रमा परेको छ।

यस क्षेत्रमा नेपाली कांग्रेसका वरिष्ठ नेता विमलेन्द्र निधि, नेकपा एमालेकी वर्तमान सांसद जुली कुमारी महतो र राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टीका प्रवक्ता मनिष झा बीच त्रिपक्षीय भिडन्त हुने देखिएको छ।

२०७९ को निर्वाचनमा जुली कुमारी महतो ३३ हजार ३८८ मतसहित विजयी भएकी थिइन्। लोसपाका अनिल कुमार झा २३ हजार ६८६ मतसहित दोस्रो भएका थिए।

तर समानुपातिक मत परिणाम हेर्दा तस्वीर फरक देखिन्छः नेपाली कांग्रेस – २५,१९५, एमाले – १७,८७४,जनमत – ८,०८२,जसपा नेपाल – ५,३१७,

यसले के देखाउँछ भने संगठनात्मक आधार कांग्रेसको बलियो देखिए पनि प्रत्यक्षतर्फ समीकरणले परिणाम उल्ट्याउन सक्छ।

गत निर्वाचनमा कांग्रेसले लोसपालाई समर्थन गरेको थियो। यसपटक भने कांग्रेस आफैं मैदानमा छ र त्यो पनि ‘हाइप्रोफाइल’ अनुहारसहित।

एमाले पुनः आफ्नो स्थापित उम्मेदवार दोहोर्याएर निरन्तरताको सन्देश दिन खोजिरहेको छ।

रास्वपा भने मधेशमा आधार विस्तार गर्ने रणनीतिसहित आएको देखिन्छ। राष्ट्रिय राजनीतिमा वैकल्पिक शक्ति बन्ने दाबी गर्दै आएको रास्वपा यस क्षेत्रमा प्रतिष्ठाको लडाइँ लडिरहेको छ।

स्थानीय तहमा बुझ्दा मतदाता अझै खुलिसकेका छैनन्। केही मतदाता परिवर्तन चाहन्छन्, विशेषगरी युवापुस्तामा वैकल्पिक राजनीतिप्रति आकर्षण देखिन्छ।

तर अर्कोतर्फ, वर्षौंदेखि स्थानीयस्तरमा सहयोग गर्दै आएका नेताप्रति ‘सम्बन्ध’ र ‘पहुँच’को राजनीति अझै प्रभावशाली छ। “आज साथ नदिँदा भोलि सहयोग पाइन्छ कि पाइँदैन?” भन्ने मनोविज्ञान पनि बलियो देखिन्छ।

अहिलेसम्मको संकेत अनुसार धनुषा–३ मा मुख्य प्रतिस्पर्धा एमाले, कांग्रेस र रास्वपाबीच केन्द्रित हुने देखिन्छ।

कांग्रेसका लागि यो आफ्नो संगठनात्मक मतलाई प्रत्यक्ष जितमा रूपान्तरण गर्ने परीक्षा हो।

एमालेका लागि यो आफ्नो पकड जोगाउने चुनौती हो।

रास्वपाका लागि मधेशमा प्रभाव विस्तार गर्ने अवसर हो।

अन्ततः, धनुषा–३ को चुनाव केवल अंकगणितको खेल मात्र होइन, विश्वास, छवि र समयको राजनीतिक हावाको परीक्षण पनि हो।

अब प्रश्न एउटै छ—मतदाता स्थायित्व रोज्छन् कि परिवर्तन?