जेठ १९ — एक दिन, जुन नेपालीको हृदयमै कालो अक्षरमा लेखिएको छ। वि.सं. २०५८ जेठ १९ गते साँझ, काठमाडौंको बाख्राको टोपीले चिनिने राजदरबारमा एउटा यस्तो घटना भयो, जसले समग्र राष्ट्रलाई स्तब्ध बनायो। संसारका इतिहासहरूमा शायद कमैजसो राजघराना यति निर्ममतासाथ उजाडिएका होलान्  जहाँ शाही भोजको मिठासको बीचमा मृत्युले एकैसाथ १० जना राजपरिवारका सदस्यहरूलाई चपेटामा पार्‍यो

राजा वीरेन्द्र, जसलाई जनता “शान्तिका राजदूत” भनेर सम्झन्छन्, रानी ऐश्वर्य, युवराज दीपेन्द्र, निराजन, श्रुती, धीरेन्द्र, जयन्ती, शान्ति, शारदा… — शाही महलभित्रको त्यो रात, रगतले रङ्गिएको थियो।

“हामीले राजा गुमायौँ, तर अझ ठूलो कुरा – हामीले आफ्नो भरोसा गुमायौँ।”

सरकारी छानबिनले भन्यो— दीपेन्द्रले आफ्नै परिवारको हत्या गरेर आफूलाई गोली हाने। तर, आम जनताले कहिल्यै यो कथा पत्याएनन्।

 प्रश्नहरूले २४ वर्षदेखि नेपाली जनताको मनमा गडेको काँडाजस्तो छन् — न निकाल्न सकिने, न बिर्सिन सकिने।

आज २४ वर्षपछि…

नारायणहिटी दरबार अहिले संग्रहालय बनेको छ। तर त्यहाँका पर्खालहरूले अझै पनि चिच्याएर सोधिरहेका छन् —

 “सत्य के हो?”

हामीले घटना बिर्सिएका छैनौं, हामी अझै उत्तर खोजिरहेका छौं, किनभने त्यो साँझ… त्यो साँझ त हाम्रो अस्तित्वकै एउटा पाना हो।